NỘI DUNG VỤ ÁN:

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo Bản án dân sự sơ thẩm số 05/2025/DS-ST ngày 01/8/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 5 – Bắc Ninh thì nội dung vụ án như sau:

Tại đơn khởi kiện ngày 21/10/2022, bản tự khai, lời khai trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn và đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn trình bày:

• Bà Lại Thị Hồng Minh là người thuê của ông Trần Minh Triển toàn bộ quyền sử dụng diện tích đất khoảng 5000 m² và các tài sản trên đất, bao gồm: 
• 01 nhà bảo vệ có diện tích 53 m²; 
• 01 cổng sắt chạy bằng điện; 
• 01 nhà điều hành 03 tầng, diện tích 110 m²/sàn; 
• 01 xưởng tôn khung sắt và nhà kho diện tích 2.569 m²; 
• 01 trạm biến áp 180 KVA; 
• 01 dãy nhà cấp 4 lợp tôn, diện tích 383 m²; 
• địa chỉ tại thôn Thanh Văn 1, xã Tân Hoa, huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang (nay là thôn Thanh Văn, xã Lục Ngạn, tỉnh Bắc Ninh).
• Ngày 01/05/2022, bà Minh và ông Triển ký kết hợp đồng thuê đất, thời gian thuê là 05 năm (tính từ ngày 01/05/2022 đến ngày 01/05/2027). Đơn giá thuê là 180.000.000 đồng/năm, đến năm thứ 2 thì giá thuê tăng lên là 10%/năm. Mục đích bà Minh thuê tài sản của ông Triển để sản xuất phân bón.
• Khoảng tháng 12/2023, bà Minh phát hiện bị mất một số tài sản tại nhà máy gồm: 
• 01 máy sản xuất phân bón trị giá 385.000.000 đồng; 
• 01 cân điện tử trị giá 150.000.000 đồng; 
• phân bón trị giá 300.000.000 đồng; 
• một khung nhà sắt trị giá 200.000.000 đồng. 
• Tổng giá trị tài sản là 1.035.000.000 đồng. Khi phát hiện tài sản ở nhà máy bị mất, bà Minh đã trình báo đến cơ quan Công an huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang. Tại cơ quan Công an, ông Triển đã tự mình thỏa thuận với bà Minh sẽ chịu trách nhiệm bồi thường cho bà Minh toàn bộ số tài sản ở nhà xưởng bị mất để bà Minh rút đơn trình báo.
• Đến ngày 24/12/2023, tại Công an huyện Lục Ngạn, bà Minh và ông Triển đã ký kết biên bản thỏa thuận về việc thanh toán giá trị của các tài sản bị mất nêu trên. Theo đó, toàn bộ số tiền 1.035.000.000 đồng được đối trừ vào tiền thuê tài sản trong hợp đồng thuê đất ngày 01/05/2022 đối với toàn bộ thời gian thuê, tổng số tiền là 1.080.000.000 đồng. Số tiền còn thiếu là 45.000.000 đồng bà Minh đã chuyển trả đủ vào tài khoản ngân hàng của ông Triển. Ông Triển xác nhận bà Minh đã thanh toán đủ số tiền 1.080.000.000 đồng.
• Tuy nhiên, sau đó bà Minh được biết toàn bộ tài sản ông Triển cho bà Minh thuê không phải là tài sản của ông Triển mà là tài sản của ông Nguyễn Tất Thắng.

Theo Bản án số 16/2024/DS-PT ngày 29/01/2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ninh về việc “Tranh chấp hợp đồng vay tài sản” thì ông Triển phải có nghĩa vụ trả lại cho ông Nguyễn Tất Thắng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ); trả lại toàn bộ mặt bằng nhà xưởng và các tài sản trên các thửa đất có GCNQSDĐ do UBND huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang cấp ngày 27/06/2007 và GCNQSDĐ số AK 022528 do UBND huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang cấp ngày 27/06/2007.

• Trước đó, ngày 01/01/2014, ông Thắng và ông Triển ký kết hợp đồng thuê tài sản là toàn bộ tài sản mà ông Triển cho bà Minh thuê. Theo thỏa thuận, hợp đồng này hết hiệu lực vào năm 2016, nhưng sau đó các bên vẫn tự nguyện thực hiện hợp đồng và không có tranh chấp nên hợp đồng có hiệu lực thi hành đến ngày 24/06/2019. Ngày 24/06/2019, ông Triển và ông Thắng xác lập thỏa thuận công nợ với nội dung: khi ông Thắng trả hết nợ thì ông Triển phải trả lại GCNQSDĐ cho ông Thắng, đồng thời nếu ông Triển không trả tiền thuê nhà xưởng thì ông Triển phải trả lại nhà xưởng cho ông Thắng. Ông Triển và ông Thắng tự nguyện thay thế toàn bộ những thỏa thuận trước đó bằng Văn bản Thỏa thuận công nợ ngày 24/06/2019. Do đó hợp đồng thuê nhà xưởng chấm dứt kể từ ngày 24/06/2019.
• Vì vậy, tại thời điểm ngày 01/05/2022, ông Triển ký kết hợp đồng cho bà Minh thuê nhà xưởng là trái với quy định của pháp luật, bởi bản thân ông Triển không phải là chủ sử dụng đất và chủ sở hữu hợp pháp của các tài sản này. Chính việc ông Triển cho bà Minh thuê nhà xưởng mà không được sự đồng ý của ông Nguyễn Tất Thắng nên hai bên mới phát sinh tranh chấp, dẫn đến việc ông Triển khởi kiện ông Thắng tại Tòa án nhân dân thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh.
• Bà Minh xác định hợp đồng thuê đất ngày 01/05/2022 giữa bà Minh và ông Triển đối với diện tích đất khoảng 5000 m² và các tài sản trên đất nêu trên là vô hiệu do đối tượng của hợp đồng không thể thực hiện được, làm ảnh hưởng trực tiếp đến các quyền và lợi ích của bà Minh. Cho nên bà Minh yêu cầu Tòa án tuyên bố hợp đồng thuê đất giữa bà và ông Triển là vô hiệu và buộc ông Triển phải hoàn trả cho bà Minh số tiền 1.080.000.000 đồng.

Bị đơn ông Trần Minh Triển trình bày tại bản tự khai, biên bản lấy lời khai:

• Ông và bà Minh có ký hợp đồng thuê đất như trên là đúng. Phần diện tích đất này ông thuê của ông Nguyễn Tất Thắng. Sau khi ký kết, bà Minh không trả tiền cho ông. Quá trình diễn biến cụ thể thế nào đến nay ông không nhớ, ông không nhất trí với việc bà Minh khởi kiện.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Tất Thắng trình bày tại bản tự khai: 

• Việc ông Trần Minh Triển và bà Lại Thị Hồng Minh thuê đất cụ thể như thế nào thì ông không biết, không liên quan gì đến ông. Nhưng sau này ông được biết phần đất mà ông Triển cho bà Minh thuê chính là phần đất mà ông đã cho ông Triển thuê trước đó, thửa đất này thuộc quyền quản lý của cá nhân ông, không liên quan đến bất cứ ai khác. Đến nay bà Minh yêu cầu Tòa án tuyên bố hợp đồng thuê đất giữa bà Minh với ông Triển vô hiệu và buộc ông Triển phải trả bà Minh số tiền 1.080.000.000 đồng, ông không có ý kiến và đề nghị Tòa án giải quyết vụ án theo quy định của pháp luật.

QUYẾT ĐỊNH CỦA BẢN ÁN SƠ THẨM:

Bản án dân sự sơ thẩm số 05/2025/DS-ST ngày 01/8/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 5 – Bắc Ninh đã quyết định:

• Căn cứ các Điều 116, 117, 122, 131, 408, 500, 501, 502 Bộ luật Dân sự năm 2015 ; khoản 3 Điều 167, Điều 188 Luật Đất đai năm 2013 ; các Điều 26, 35, 39, 147, 227, 228 Bộ luật Tố tụng Dân sự; Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
• Xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Lại Thị Hồng Minh: Tuyên bố hợp đồng thuê đất ngày 01/5/2022 giữa bà Lại Thị Hồng Minh và ông Trần Minh Triển là vô hiệu. Buộc ông Trần Minh Triển phải thanh toán cho bà Lại Thị Hồng Minh số tiền là 1.080.000.000 đồng. Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về nghĩa vụ chịu án phí, quyền thi hành án và quyền kháng cáo cho các bên đương sự.

NỘI DUNG KHÁNG CÁO VÀ DIỄN BIẾN PHÚC THẨM:

Ngày 25/8/2025, ông Trần Minh Triển kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm, đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm xử lại theo hướng không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

• Người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn thay đổi nội dung yêu cầu khởi kiện: chỉ đề nghị bị đơn phải trả nguyên đơn số tiền 1.035.000.000 đồng. Đối với số tiền 45.000.000 đồng, nguyên đơn không yêu cầu giải quyết nữa.
• Bị đơn ông Trần Minh Triển vẫn giữ nguyên nội dung kháng cáo. Các đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án và không cung cấp được tài liệu, chứng cứ gì mới.
• Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn đề nghị HĐXX chấp nhận kháng cáo của ông Trần Minh Triển, sửa bản án sơ thẩm không chấp nhận cầu khởi kiện của nguyên đơn.
• Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh phát biểu ý kiến: 
• Quá trình giải quyết vụ án từ cấp sơ thẩm đến phúc thẩm đều tuân thủ đúng trình tự tố tụng. Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng Dân sự, đề nghị HĐXX phúc thẩm chấp nhận một phần kháng cáo của ông Trần Minh Triển, sửa bản án sơ thẩm theo hướng buộc ông Triển trả số tiền 1.035.000.000 đồng cho bà Lại Thị Hồng Minh; ông Triển được miễn án phí phúc thẩm.