[3.2] Trên cơ sở báo cáo của Tổ giám sát Ngân hàng SCB, căn cứ Thông báo số 1335/VPCP-V.I ngày 16/5/2017 của Văn phòng Chính phủ thông báo ý kiến chỉ đạo của Chính phủ, yêu cầu: “NHNN chủ trì phối hợp với TTCР, UBGSTCOG và mời KTNN tham gia tiến hành Thanh tra Ngân hàng SCB theo kế hoạch định kỳ năm 2017.

[3.2] Trên cơ sở báo cáo của Tổ giám sát Ngân hàng SCB, căn cứ Thông báo số 1335/VPCP-V.I ngày 16/5/2017 của Văn phòng Chính phủ thông báo ý kiến chỉ đạo của Chính phủ, yêu cầu: “NHNN chủ trì phối hợp với TTCР, UBGSTCOG và mời KTNN tham gia tiến hành Thanh tra Ngân hàng SCB theo kế hoạch định kỳ năm 2017. 

Ngày 01/8/2017, Nguyễn Văn Hưng - Phó Chánh thanh tra phụ trách Cơ quan TTGSNH ra Quyết định số 315/QĐ-TTGSNH1 thành lập Đoàn thanh tra liên ngành gồm 18 thành viên do Đỗ Thị Nhàn - Vụ trưởng Vụ thanh tra, giám sát các TCTD (Vụ I), sau này là Cục trưởng Cục II làm Trưởng đoàn. Sau khi được Nguyễn Văn Hưng phê duyệt, ngày 03/8/2017 Đỗ Thị Nhàn ký Kế hoạch Thanh tra số 01/KH-ĐTTr.m chia Đoàn thanh tra thành 05 tổ công tác, thực hiện kỳ thanh tra từ 30/6/2014 đến 30/6/2017, cụ thể: 

- Tổ 1 bao gồm: Đỗ Thị Nhàn - Tổ trưởng và Nguyễn Văn Thùy (thuộc UBGSTCQG) là thành viên, thực hiện thanh tra việc ban hành chính sách, quy định nội bộ của Ngân hàng SCB. 

- Tổ 2 do Cơ quan TTGSNH phụ trách bao gồm: Nguyễn Thị Phụng - Tổ trưởng và Bùi Tuẩn Khoa, Vũ Khánh Linh, Nguyễn Tuấn Anh là thành viên, thực hiện thanh tra Hội sở chính về tuân thủ một số tỷ lệ an toàn, tăng trưởng tín dụng, phân loại nợ, trích lập dự phòng rủi ro, xử lý nợ xấu, góp vốn vào Dự án BMC Hưng Long; thanh tra Dự án Royal Garden, 6A, Mũi Đèn Đỏ, Phương án Times Square tại SCB Chi nhánh Cống Quỷnh. Tổ 2 có nhiệm vụ làm đầu mối tổng hợp kết quả tranh tra.

- Tổ  3 do Cơ quan TTGSNH phụ trách bao gồm: Vương Đỗ Anh Tuấn - Tổ trưởng và Phạm Quốc Thịnh, Phạm Hồng Linh, Nguyễn Lan Hương là thành viên, thực hiện thanh tra cấp tín dụng các khách hàng mới Phương án Times Square, Windsor, Dự án 270-274 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Dự án 5-2 tại SCB Chi nhánh Sài Gòn; thanh tra các Dự án Mũi Đèn Đỏ, Times Square, 6A tại SCB Chi nhánh Bến Thành. 

-Tổ 4 do Thanh tra Chính phủ phụ trách bao gồm: Trần Văn Tuấn - Tổ trưởng và Trương Việt Hưng, Nguyễn Duy Phương, Nguyễn Hà Linh là thành viên, tiến hành thanh tra Dự án Chợ Vải tại SCB Chi nhánh Chợ Lớn ... 

- Tổ 5 do Kiểm toán Nhà nước và Ủy ban giám sát tài chính quốc gia phụ trách bao gồm: Lê Thanh Hà - Tổ trưởng và Bùi Vũ Hồng Trang, Lại Văn Bách, Phạm Thị Thùy Linh là thành viên, tiến hành việc cấp tín dụng đối với các khách hàng mới tại SCB Chi nhánh Phạm Ngọc Thạch ... 

Căn cứ báo cáo kết quả thanh tra của các thành viên Tổ thanh tra, ngày 18/12/2017, Đoàn thanh tra đã ký Biên bản làm việc với Ngân hàng SCB về việc ghi nhận Ngân hàng SCB sai phạm tại tất cả các nội dung thanh tra như

  • Tăng trưởng tín dụng, phân loại nợ và trích lập dự phòng rủi ro (DPRR), 
  • tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu (CAR), 
  • tỷ lệ cấp tín dụng vào các dự án BĐS, xử lý nợ xấu (bán nợ VAMC, bán trả chậm repo cổ phiếu); 
  • đặc biệt là sai phạm trong việc cấp tín dụng, đối với các Phương án, dự án theo Kế hoạch tái cơ cấu (Phương án Chợ Vải, Times Square, Winsor; Dự án Mũi Đèn Đỏ, 6A, Royal Garden, Khu 5-2; New Pearl; BMC Hưng Long ...), hầu hết đều rủi ro mất vốn và Ngân hàng SCB không chấp hành các văn bản chỉ đạo của NHNN trong việc cho vay, xử lý lãi dự thu; 
  • các sai phạm đối với 20/71 khách hàng địa chỉ số 4 Nguyễn Thị Minh Khai; 
  • phải phân loại nợ xấu (Nhóm 3 đến Nhóm 5), trích lập DPRR bố sung, thoái lãi dự thu đối với các Dự án Mũi Đèn Đỏ, Dự án 6A, Khu 5-2, Royal 199 Garden, Phương án Chợ Vải và nhóm 20/71 khách hàng địa chỉ số 4 Nguyễn Thị Minh Khai tại Ngân hàng SCB Chỉ nhánh Phạm Ngọc Thạch...

Ngày 12/01/2018, Nguyễn Văn Hưng đã ký Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 06/QÐXPHC đối với Ngân hàng SCB, số tiền phạt là 965.000.000 đồng.

Căn cứ nội dung, kết quả thanh tra của Đoàn thanh trạ, Nguyễn Tuấn Anh đã cập nhật, tổng hợp số liệu như sau: 

  • Tổng số nợ phải chuyển nợ xấu là 91.067,919 tỷ đồng (tỷ lệ 35,87%), trong đó có 03 Dự án (Mũi Đèn Đỏ; Dự án 6A; Dự án Royal Garden) do Tổ 2 thanh tra tại Ngân hàng SCB Chỉ nhánh Cống Quỳnh phải chuyển nợ xấu với tổng dư nợ 37.953,284 tỷ đồng; 
  • số trích lập dự phòng rủi ro là 18.796,466 tỷ đồng và thực hiện thoái lãi dự thu 3.093,153 tỷ đồng; 
  • vốn chủ sở hữu của Ngân hàng SCB -19.154,130 tỷ đồng; 
  • lỗ lũy kế bị âm - 31.902,943 tỷ đồng, tỷ lệ lỗ lũy kể/Vốn điều lệ và các quỹ dự trữ -274,84%; 
  • nợ xấu 35,87%; kết quả kinh doanh 06 tháng đầu năm 2017 của Ngân hàng SCB sẽ âm -32.353,585 tỷ đồng và hệ số an toàn vốn CAR -4,24%. 

Ngày 23/01/2018, khi xây dựng dự thảo phục vụ báo cáo lãnh đạo NHNN và Thủ tướng Chính Phủ, Đỗ Thị Nhàn đã chỉ đạo Tổ tổng hợp bỏ ngoài số liệu: 

  • (1) Phân loại nợ xấu nhóm 4, nhóm 5 đối 03 Dự án (Mũi Đèn Đỏ; Dự án 6A; Dự án Royal Garden) tại Chỉ nhánh Cống Quỳnh; 
  • (2) Số trích lập dự phòng rủi ro, thực hiện thoái lãi dự thu và số tiền thoái lãi dự thu các khoản Repo cổ phiếu bán trả chậm, tổng cộng 25.025,408 tỷ đồng 
  • và (3) Không đưa vào tính hệ số an toàn vốn CAR (do chuyển Nhóm nợ). 

Các chỉ tiêu tài chính của Ngân hàng SCB đã bị thay đổi, sai lệch là: Nợ xấu từ 91.067,919 tỷ đồng (tỷ lệ 35,87%) xuống còn 53.114,635 tỷ đồng (tỷ lệ 20,92%); vốn chủ sở hữu từ -19.154,130 tỷ đồng thành +2.757,443 tỷ đồng; lỗ lũy kế từ -31.902,943 tỷ đồng xuống còn 9.991,370 tỷ đồng; hệ số an toàn vốn riêng lẻ (CAR) từ -4,24% thành + 5,92%. 

Tại cuộc họp báo cáo Chính phủ về kết quả Thanh tra Ngân hàng SCB, Cơ quan TTGSNH đã nhận xét SCB cơ bản đã chấp hành chỉ đạo của NHNN đồng thời không báo cáo chi tiết sai phạm đối với khoản vay của nhóm 20/71 khách hàng địa chỉ tại số 4 Nguyễn Thị Minh Khai đã được Tổ thanh tra số 5 phát hiện, đề xuất Chính phủ tạo điều kiện cho Ngân hàng SCB tiếp tục triển khai đề án tái cơ cấu.

Sau khi họp báo cáo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ ngày 24/01/2018, Đỗ Thị Nhàn đã chỉ đạo Nguyễn Tuấn Anh, Vũ Khánh Linh đưa số liệu và nội dung trên vào dự thảo Báo cáo đoàn thanh tra đề ngày 11/01/2018 và sau đó cho 18 thành viên Đoàn ký để báo cáo Nguyễn Văn Hưng

Tuy nhiên trong tháng 02/2018, Nguyễn Văn Hưng tiếp tục chỉ đạo Đỗ Thị Nhàn bố sung, chỉnh sửa dự thảo Kết luận thanh tra. Theo đó, Đỗ Thị Nhàn chỉ đạo Nguyễn Tuấn Anh, Vũ Khánh Linh bỏ nội dung kiến nghị: (1) Phân loại nợ Nhóm 4, Nhóm 5 và (2) Trích lập DPRR, thoái lãi dự thu, tổng số tiền 21.889,585 tỷ đồng đối với 03 Dự án tái cơ cấu (Mũi Đèn Đỏ; 6A; Royal Garden). 

Ngày 07/02/2018, Nguyễn Văn Hưng ký văn bản số 280/TTGSNH1.m gửi Trung tâm thông tin tín dụng quốc gia (CIC) về việc tra cứu thông tin dư nợ tín dụng của các khách hàng có cùng địa chỉ kinh doanh tại số 4 Nguyễn Thị Minh Khai. 

Ngày 12/02/2018 Trung tâm CIC có văn bản số 07/TTTD-TTQL.m trả lời: Tại thời điểm ngày 31/12/2018 có 9/71 khách hàng địa chỉ số 4 Nguyễn Thị Minh Khai phát sinh dư nợ mới (sau ngày 30/6/2017) là 7.031,500 tỷ đồng; có 13 khách hàng có cùng địa chỉ số 4 Nguyễn Thị Minh Khai (ngoài danh sách 71 khách hàng) có du nợ phát sinh sau ngày 30/6/2017 là 18.691,250 tỷ đồng

Tuy nhiên, quá trình xây dựng Báo cáo Phó Thủ tướng Chính phủ tại cuộc họp ngày 12/3/2018, Nguyễn Văn Hưng chỉ đạo Đỗ Thị Nhàn và Nhàn chỉ đạo Tổ tổng hợp (Nguyễn Thị Phụng, Nguyễn Tuấn Anh, Vũ Khánh Linh) không báo cáo dư nợ phát sinh mới sau ngày 30/6/2017 của nhóm khách hàng số 4 Nguyễn Thị Minh Khai và không bổ sung danh sách 13 khách hàng khác cùng địa chỉ số 4 Nguyễn Thị Minh Khai phát sinh dư nợ sau ngày 30/6/2017 vào danh sách 71 khách hàng. 

Sau cuộc họp ngày 12/3/2018, Chính phủ đã chỉ đạo tiếp tục thanh tra, kiểm tra làm rõ các vi phạm của Ngân hàng SCB trong đó có nhóm khách hàng số 4 Nguyễn Thị Minh Khai, nếu phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật thì kiến nghị chuyển cơ quan chức năng xem xét, xử lý theo quy định. Theo đó, ngày 10/4/2018, Nguyễn Văn Hưng ký Quyết định số 85/QĐ-TTGSNH1 gia hạn thời hạn thanh tra tại Ngân hàng SCB thêm 15 ngày làm việc; Đỗ Thị Nhàn ký Kế hoạch số 92/KH-ĐTTr.m ngày 11/4/2018 chia Đoàn thanh tra thành 03 tổ thực hiện Thanh tra hoạt động cấp tín dụng và thu nợ của Ngân hàng SCB đối với 71 khách hàng tại số 04 Nguyễn Thị Minh Khai, Quận 1, TP. Hồ Chí Minh còn dư nợ tại ngày 31/3/2018 và đến thời điểm thanh tra, cụ thể: 

  • - Tổ 1 gồm 04 thành viên: Nguyễn Thị Phụng 
  • - Tổ trưởng và Trần Văn Tuấn, Vũ Khánh Linh, Nguyễn Tuấn Anh là thành viên. Tổ 2 gồm 05 thành viên: Vương Đỗ Anh Tuấn 
  • - Tổ trưởng và Nguyễn Văn Thùy, Nguyễn Duy Phương, Bùi Tuấn Khoa, Phạm Quốc Thịnh là thành viên; 
  • - Tổ 3 gồm 08 thành viên: Lê Thanh Hà - Tổ trưởng và Trương Việt Hưng, Nguyễn Hà Linh, Bùi Vũ Hồng Trang, Lại Văn Bách, Phạm Thị Thùy Linh, Nguyễn Lan Hương, Phạm Hồng Linh là thành viên. 

Sau khi thanh tra được 05 ngày, Đỗ Thị Nhàn nhận thấy tại thời điểm 31/3/2018 các khoản vay phát sinh trước ngày 30/6/2017 còn dư nợ không nhiều nhưng các khoản vay phát sinh sau ngày 30/6/2017 còn dư nợ 11.050 tỷ đồng, SCB và khách hàng sẽ không kịp tất toán trong thời hạn thanh tra còn lại (10 ngày). Do đó, Nhàn đã xin ý kiến Nguyễn Văn Hưng thu hẹp phạm vi thanh tra, chỉ thanh tra “khách hàng có dư nợ tại thời điểm ngày 30/6/2017 đã tất toán không còn dư nợ tại thời điếm 31/3/2018 hoặc tất toán trong thời gian thanh tra” mục đích để SCB xử lý các khoản vay trước 30/6/2017 hết dư nợ thì không có thiệt hạikhông phải chuyển hồ sơ cho Cơ quan điều tra xử lý. Sau khi được Nguyễn Văn Hưng đồng ý, ngày 17/4/2018 Nhàn tổ chức họp lấy ý kiến các thành viên Đoàn về việc thu hẹp phạm vi thanh tra, tất cả thành viên đồng ý, ký tên tại Biên bản họp. 

Ngày 20/4/2018, Đỗ Thị Nhàn ký Kế hoạch số 99/KH-ĐTTr.m điều chinh phạm vi thanh tra thành “Có dư nợ, đã tất toán tại thời điểm ngày 30/6/2017 và còn dư nợ tại thời điểm thanh tra”. Kết quả, toàn bộ khoản vay 71 khách hàng đã tất toán. Tuy nhiên, tại Báo cáo thanh tra Tổ 3 do Lê Thanh Hà làm tổ trưởng vẫn xác định có nhiều sai phạm liên quan khoản vay 71 khách hàng và đa số thành viên tổ kiến nghị chuyển cơ quan công an xem xét, xử lý. Đỗ Thị Nhàn không đồng ý và đề xuất Nguyễn Văn Hưng trước mắt ưu tiên sử dụng các biện pháp kinh tế trong việc xử lý những vi phạm của Ngân hàng SCB. 

Tại cuộc họp Đoàn thanh tra ngày 21/5/2018, Tổ thanh tra số 3 đã đề nghị làm rõ nguồn tiển SCB cho vay mới trả nợ cũ nhóm 71 khách hàng và dư nợ khách hàng mới phát sinh sau ngày 30/6/2017. Hưng đồng ýgiao cho Tổ 3 tiếp tục làm rõ tuy nhiên do thời gian thanh tra chỉ còn 01 ngày và SCB không cung cấp tài liệu do ngoài phạm vi thanh tra nên Tổ 3 không thực hiện được. 

Ngày 13/6/2018, Cơ quan TTGSNH nhận được văn bản số 22/TTTDTTQL.m ngày 07/6/2018 của Trung tâm CIC, cung cấp danh sách 109 khách hàng mới phát sinh tại Ngân hàng SCB trên 300 tỷ đồng từ ngày 30/6/2017 đến ngày 30/4/2018, trong đó có 11/71 khách hàng có địa chỉ tại số 4 Nguyễn Thị Minh Khai phát sinh 12.295 tỷ đồng và vẫn còn dư nợ tại ngày 30/4/2018 là 9.538,5 tỷ đồng. 

Ngày 11/6/2018, Đỗ Thị Nhàn và các thành viên Đoàn thanh tra cùng ký Báo cáo kết quả thanh tra đợt 2 với nội dung “Khách hàng đã tất toán nên việc thanh tra như một khoản vay là không còn ý nghĩa gì và khó thực hiện trong thực tế ... ... Yêu cầu Ngân hàng SCB tự kiểm tra, rà soát đánh giá và báo cảo NHNN về nguồn trả nợ của các khách hàng có địa chỉ đăng ký kinh doanh tại số 4 Nguyễn Thị Minh Khai. Nếu có đấu hiệu vi phạm pháp luật phải chuyển cơ quan chức năng xử lý theo quy định”. 

Ngày 28/6/2018, theo báo cáo của Nguyễn Văn Hưng, lãnh đạo NHNN đã báo cáo Chính phủ “...71 khách hàng tại số 4 Nguyễn Thị Minh Khai đã tất toán/bán nợ và không còn dư nợ tại Ngân hàng SCB... nên việc xác định thiệt hại, tổn thất của khoản vay là chưa có cơ sở... vi phạm của Ngân hàng SCB được phát hiện qua thanh tra chưa đủ cơ sở để xác định có dấu hiệu hình sự... ". Đỗ Thị Nhàn đã chỉ đạo Nguyễn Tuấn Anh, Vũ Khánh Linh soạn thảo Dự thảo Kết luận thạnh tra theo hướng bỏ ngoài các nội dung như đã nêu trên đồng thời tại mục Kiến nghị thu hồi các khoản vay của khách hàng tại các Phương án/Dự án vi phạm mục đích sử dụng vốn, dự thảo Kết luận thanh tra đã bỏ toàn bộ nội dung kiến nghị yêu cầu thu hồi ngay số tiền vay sử dụng sai mục đích Dự án 6A (số tiền 4.873 tỷ đồng) và Dự án Mũi Đèn Đỏ (số tiền 10.364 tỷ đồng); tại mục Kiến nghị yêu cầu thu hồi đối với các khoản vay của khách hàng tại các Phương án/Dự án không đủ điều kiện để cho vay xử lý lãi dự thu đã bỏ yêu cầu thu hồi đối với Dự án Mũi Đèn Đỏ số tiền 13.340,367 tỷ đồng; Dự án 6A số tiền 5.319,275 tỷ đồng.

Ngày 23/8/2018, Nguyễn Văn Hưng chỉ đạo Đỗ Thị Nhàn cùng 11 thành viên Đoàn thanh tra (gồm: Nguyễn Thị Phụng; Vũ Khánh Linh; Nguyễn Tuấn Anh; Vương Đỗ Anh Tuấn; Bùi Tuấn Khoa; Phạm Quốc Thịnh; 202 Nguyễn Lan Hương; Phạm Hồng Linh; Trần Văn Tuấn và Lê Thanh Hà) ký Biên bản họp về việc tham gia ý kiến xây dựng dự thảo Kết luận thanh tra. 

Ngày 04/12/2018, Nguyễn Văn Du, quyền Chánh thanh tra NHNN (thay Nguyễn Vặn Hưng, nghỉ hưu từ ngày 01/10/2018) đã ký ban hành Kết luận thanh tra số 3959/KL-TTGSNH1 thể hiện không trung thực, không đúng so với kết quả thanh tra về tình hình, thực trạng tài chính; vi phạm, sai phạm và các kiến nghị đối với SCB như đã nêu trên. 

Trong và sau thanh tra, tất cả thành viên Đoàn thanh tra đều nhận lợi ích vật chất gồm tiền và quà từ Ngân hàng SCB, ít nhất là khoảng 40.000.000 đồng, nhiều nhất là 390.000 USD. 

Hành vi không “Tuân theo pháp luật; bảo đảm chính xác, khách quan, trung thực, công khai, dân chủ, kịp thời” khi báo cáo kết quả thanh tra của các bị cáo đã vi phạm khoản 1 Điều 7 Luật thanh tra năm 2010khoản 2 Điều 4 Nghị định 26/2014/NĐ-CP ngày 07/4/2014 của Chính Phủ về nguyên tắc hoạt động thanh tra; “Kết luận sai sự thật; bao che cho cơ quan, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm pháp luật” vi phạm khoản 3 Điều 13 Luật thanh tra 2010; không “Chuyển hồ sơ vụ việc vi phạm pháp luật sang cơ quan điều tra khi phát hiện có đấu hiệu của tội phạm” vi phạm điểm n khoản 1 Điều 55 Luật thanh tra 2010. 

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét